मत -जर २०२२ सालाला विनोदबुद्धी असती, तर तिने ती स्वतःपुरतीच मर्यादित ठेवली असती. युक्रेनमधील युद्ध, इतिहासातील सर्वात जास्त पावसाळी हिवाळ्यांपैकी एक आणि जवळपास प्रत्येक वस्तूच्या वाढत्या किमतींनी अनेक किवी लोकांच्या संयमाची परीक्षा घेतली.

पण सगळंच वाईट नव्हतं: एक चांगली गोष्ट म्हणजे, लोणी अखेर परत आलं होतं. एकेकाळी कोलेस्ट्रॉलची पातळी वाढणे आणि रक्तवाहिन्यांमध्ये अडथळा येणे यांमुळे वर्ज्य मानले जाणारे हे क्रीमी लोणी, या वर्षी मुख्यत्वे बटर बोर्डमुळे पुन्हा लोकप्रिय झाले.

डेझर्ट बोर्ड आणि ब्रेकफास्ट बोर्डचा नैसर्गिक उत्तराधिकारी म्हणून, डेअरी व्हर्जनमध्ये खाद्यप्रेमींनी लाकडी पृष्ठभागांवर मऊ केलेले बटर पसरवून, त्यात प्रोशुटोपासून मधापर्यंत सर्व गोष्टी घालून त्याला चव दिली आणि त्याला अॅपेटायझर म्हटले.

काहींनी बटर बोर्ड अस्ताव्यस्त, वाया जाणारे आणि जंतूंसाठी पोषक असल्याबद्दल टीका केली, तर काहींना फक्त आपल्या बोर्डवरील तेलकट डाग कसे काढायचे याचेच आश्चर्य वाटत होते. निदान दुग्ध उत्पादक शेतकरी तरी आनंदी होते.

२०२२ मध्ये उदयास आलेल्या इतर खाद्यपदार्थांच्या ट्रेंडमध्ये पुन्हा एकदा रानमेवा गोळा करणे, ते रेओ माओरी नावे असलेले चॉकलेट बार आणि नारळ, बदाम, ओट्स व वाटाण्यापासून बनवलेल्या दुधाच्या पाठोपाठ आलेले बटाट्याचे दूध यांचा समावेश होता.

पण आपल्याला माहीत आहे की, ट्रेंड्स हे चंचल असतात, त्यांचा अंदाज लावणे कठीण असते आणि त्यांना टिकवून ठेवणे तर त्याहूनही कठीण. विशेषतः खाद्य आणि पेय क्षेत्राच्या बाबतीत तर हे अधिकच खरे ठरते, जिथे ग्राहकांच्या बदलत्या आवडीनिवडी, पुरवठा आणि मागणी, तसेच सोशल मीडियावरील क्रेझमुळे विविध चवी आणि खाद्यसंस्कृती कधी लोकप्रिय होतात तर कधी कालबाह्य होतात.

तर मग २०२३ मध्ये आपण काय खाणार आणि पिणार आहोत?

अमेरिकेतील सुपरमार्केट साखळी 'होल फूड्स'च्या एका ताज्या अहवालानुसार, पुढच्या वर्षी आपण केवळ 'यौपॉन' (your-pawn) या नावाचा योग्य उच्चारच शिकणार नाही, तर तो चहादेखील पिऊ लागणार आहोत. यौपॉन झुडपाच्या पानांपासून बनवलेला हा एक प्रकारचा हर्बल चहा आहे. यौपॉन ही उत्तर अमेरिकेतील एकमेव ज्ञात स्थानिक कॅफीनयुक्त वनस्पती असून, तिच्या पानांपासून बनवलेल्या या चहाची चव सौम्य आणि मातीसारखी असते.

अहवालात असे दिसून आले की, पारंपरिकरित्या नेटिव्ह अमेरिकन लोक याउपॉनच्या पानांचा औषधी चहा बनवून, शुद्धीकरणाच्या विधींमध्ये उलटी होण्यासाठी 'ब्लॅक ड्रिंक' म्हणून तयार करत असत. स्पष्टपणे, २०२३ ची आवृत्ती तसे करणार नाही: तज्ञांच्या मते, याउपॉन चहामध्ये भरपूर अँटीऑक्सिडंट्स असतात आणि त्याचे अनेक आरोग्य फायदे आहेत, ज्यात मेंदूच्या कार्याला चालना देणे, दाह कमी करणे आणि मधुमेहासारख्या आजारांपासून संरक्षण करणे यांचा समावेश आहे.

या गोष्टींची माहिती असलेल्या लोकांचा असा विश्वास आहे की, याउपॉन चहा जगभरातील पेये आणि बार मेन्यूमध्ये, विशेषतः कोम्बुचा आणि कॉकटेल्समध्ये दिसू लागेल.

आश्चर्यचकित व्हायला तयार रहा: २०२३ हे वर्ष 'खजिना'चे वर्ष असेल असाही अंदाज आहे. किंवा, आमच्या घरात त्याला म्हणतात त्याप्रमाणे, जेव्हा काही सुचत नाही आणि पाहुणे येणार असतात, तेव्हा स्कोन्समध्ये टाकलेल्या किंवा क्रीम चीजने भरलेल्या त्या सुकलेल्या तपकिरी गोष्टी.

• खजूर चॉकलेट आणि बदाम टॉर्ट
• संपूर्ण संत्र आणि खजूर मफिन्स
• पीनट बटर चॉकलेटसह मेडजूल खजूर

जगातील सर्वात जुने लागवड केलेले फळ मानले जाणारे, ज्याची नोंद किमान ५० दशलक्ष वर्षांपूर्वीची आहे, खजूर शेवटच्या वेळी जेव्हा खाद्यपदार्थांच्या लोकप्रिय यादीत होते, तेव्हा क्लियोपात्रा एका विशिष्ट रोमन सम्राटासोबत प्रेमसंबंध ठेवत होती, असे म्हणणे योग्य ठरेल.

पण तज्ज्ञांच्या मते, २०२३ मध्ये खजूर पुन्हा मोठ्या प्रमाणात लोकप्रिय होतील, मुख्यत्वे साखरेला पर्याय म्हणून. अनेकदा 'निसर्गाची मिठाई' म्हणून ओळखले जाणारे खजूर, निर्जलीकरण करून किंवा खजूर सिरप वा पेस्ट बनवल्यानंतर, फळ स्वरूपात लोकप्रियतेच्या शिखरावर पोहोचतील असा अंदाज आहे. ते प्रोटीन बार, ओव्हरनाइट ओट्स आणि अगदी केचपमध्येही दिसण्याची शक्यता आहे.

ॲव्होकॅडो तेल लोकप्रिय होईल

पुढील वर्षी सुपरमार्केटच्या ट्रॉलीमध्ये दिसण्याची शक्यता असलेला आणखी एक जुना पण लोकप्रिय पदार्थ म्हणजे अ‍ॅव्होकॅडो तेल. या साध्या तेलाचे चाहते नेहमीच राहिले आहेत: आरोग्याबद्दल जागरूक असलेले लोक, ज्यांना त्यातील बीटा कॅरोटीन खूप आवडते; सौंदर्यप्रेमी, जे त्वचेला मॉइश्चरायझर म्हणून आणि कुरळ्या केसांना सरळ करण्यासाठी याचा वापर करतात; आणि स्वयंपाकी, जे त्याच्या तटस्थ चवीची आणि उच्च स्मोक पॉइंटची पूजा करतात.

परंतु २०२३ हे असे वर्ष ठरू शकते, जेव्हा अॅव्हो तेल मेयोनीज आणि सॅलड ड्रेसिंगपासून ते बटाटा चिप्सपर्यंत, अधिकाधिक खाद्यपदार्थांमध्ये आपले स्थान निर्माण करेल.

जर तुम्ही अलीकडे टिकटॉकवर नजर टाकली असेल, तर नाचणारे कुत्रे आणि चेहऱ्याला आकार देण्याच्या ५० पद्धतींच्या गर्दीत एक खाण्याचा ट्रेंड दडलेला आहे, जो अलीकडे खूप लोकप्रिय होत आहे.

'पल्प विथ पर्पज' हे नाव एखाद्या ज्यूस बारचे वाटू शकते, पण प्रत्यक्षात ते २०२३ मधील सर्वात लोकप्रिय खाद्य आणि पेय ट्रेंडपैकी एक आहे – बदाम आणि ओट्सच्या दुधासारखे दुग्धविरहित पर्यायी दूध बनवल्यानंतर उरलेल्या सुकामेवा आणि ओट्सच्या लगद्याचा वापर करणे.

याला बिकट आर्थिक परिस्थितीला दिलेला प्रतिसाद म्हणा किंवा पोटापाण्याची सोय करण्याच्या कठोर वास्तवावर थोडी जादू करण्याची गरज म्हणा, पण काटकसर हा २०२३ सालचा परवलीचा शब्द ठरू शकतो. आणि आपल्या आधीच्या पिढ्यांप्रमाणेच, याचा अर्थ आहे पुनर्वापर करण्याचे, नवनवीन वस्तू बनवण्याचे आणि प्रत्येक गोष्टीचा, अगदी अनेकदा वाया जाणाऱ्या अन्नाच्या उप-उत्पादनांचाही, पुरेपूर उपयोग करून घेण्याचे मार्ग शोधणे.

उद्देशपूर्ण लगद्याचा वापर करा, जिथे हुशार टिकटॉक वापरकर्त्यांनी दूध बनवल्यानंतर उरलेल्या लगद्यापासून पीठ आणि बेकिंग मिक्सला पर्याय तयार केला आहे. हा लगदा बेकिंग ट्रेवर पसरवा, काही तासांसाठी पाणी काढून टाकण्याकरिता ओव्हनमध्ये ठेवा आणि बेकिंगचा आनंद घ्या.

पुढच्या वर्षी केल्पपासून बनवलेली अधिक उत्पादने बाजारात येण्याची शक्यता आहे, जी कदाचित चिप्स किंवा नूडल्सच्या स्वरूपात असतील.

दोन्ही प्रकारे हा एक फायदाच आहे, कारण हे शैवाल केवळ पौष्टिक आणि बहुगुणीच नाही, तर पर्यावरणाची काळजी करणाऱ्यांसाठीही ही एक मोठी जमेची बाजू आहे: केल्प हे एक असे शैवाल आहे जे वातावरणातील कार्बन शोषून घेण्यास मदत करते आणि त्याला गोड्या पाण्याची किंवा अतिरिक्त पोषक द्रव्यांची आवश्यकता नसते.

आणि जर तुम्हाला दररोज पाचपेक्षा जास्त फळे आणि भाज्या कशा घ्यायच्या याची चिंता वाटत असेल, तर २०२३ हे वर्ष ते थोडे सोपे करू शकते. खाद्यसंस्कृतीच्या भविष्याचा वेध घेतल्यास असे दिसून येते की, वनस्पती-आधारित पास्ता खूप लोकप्रिय होणार आहे.

तुम्ही झुकिनी, फुलकोबी आणि चणे यांपासून बनवलेल्या पास्ताबद्दल ऐकले असेल, पण आता तज्ज्ञांच्या मते भोपळा, ताडवृक्षाचा गाभा आणि हिरवी केळी यांपासून बनवलेल्या नूडल्समुळे तुमच्या आहारात ताज्या भाज्यांचा समावेश होऊ शकतो. जेवणाचा आनंद घ्या.

*शॅरन स्टीफन्सन यांना आठवतही नाही त्या काळापासून त्या कागदावर शब्दांची मांडणी करत आल्या आहेत. त्यांनी नॉर्थ अँड साऊथ, किआ ओरा आणि एनझेड हाऊस अँड गार्डन यांसारख्या न्यूझीलंडमधील अनेक प्रकाशनांसाठी लेखन केले आहे.